2 iyul — O`zbekiston Respublikasi Davlat Gerbi qabul qilingan kun
Davlat Gerbi — mustaqilligimiz, milliy g`ururimiz va davlatchiligimiz timsoli
Har yili 2 iyul sanasi mamlakatimiz tarixidagi muhim voqealardan biri sifatida e’tirof etiladi. Zero, aynan shu kuni, 1992 yil 2 iyul kuni O`zbekiston Respublikasining «O`zbekiston Respublikasining Davlat Gerbi to`g`risida»gi Qonuni qabul qilinib, mustaqil davlatimizning asosiy davlat ramzlaridan biri — Davlat Gerbi tasdiqlangan.
Davlat Gerbi har qanday mamlakatning suvereniteti, mustaqilligi, milliy qadriyatlari, tarixi va kelajakka bo`lgan ishonchini ifoda etuvchi muqaddas ramzdir. U xalqning orzu-intilishlari, boy tarixi, milliy an’analari hamda tinchlik va farovonlikka bo`lgan intilishini o`zida mujassam etadi.
Mustaqillik yillarida Davlat Gerbi mamlakatimizning xalqaro maydondagi nufuzini ifoda etuvchi muhim belgilardan biriga aylandi. Bugungi kunda u davlat muassasalari binolarida, rasmiy hujjatlarda, pasportlarda, milliy valyutalarda, diplomatik vakolatxonalarda va boshqa ko`plab rasmiy ramzlarda munosib o`rin egallab kelmoqda.
Davlat ramzlarining qadim tarixi
Davlat ramzlari insoniyat tsivilizatsiyasi tarixida juda qadimdan mavjud bo`lgan. Ilk davlatlar paydo bo`lgan davrlardan boshlab har bir xalq o`zining mustaqilligi va hokimiyatini ifodalovchi turli belgi va nishonlardan foydalangan.
Qadimgi Misr, Bobil, Yunon va Rim davlatlarida shohlar va davlatlarning maxsus muhrlari, bayroqlari, tamg`alari hamda hayvonlar tasviri tushirilgan nishonlari davlat hokimiyatining ramzi hisoblangan. Ular nafaqat hokimiyatni, balki xalqning madaniyati, e’tiqodi va dunyoqarashini ham aks ettirgan.
Markaziy Osiyo hududida ham davlatchilik an’analari ming yillik tarixga ega. Qadimgi Turon, Baqtriya, So`g`diyona, Xorazm va Kushon davlatlarida turli tamg`alar, muhrlar, qushlar, sher, bo`ri, arslon, quyosh kabi muqaddas timsollar davlat belgisi sifatida qo`llanilgan. Turkiy xalqlarda bo`ri jasorat va erkinlik, burgut qudrat va himoya, quyosh esa hayot va farovonlik ramzi sifatida qadrlangan.
Amir Temur davrida ham davlat muhrlari, bayroqlar va tamg`alar davlat boshqaruvining muhim belgilaridan biri bo`lgan. Temuriylar sulolasining uch halqadan iborat mashhur tamg`asi butun dunyoda kuchli davlat va mustahkam hokimiyat ramzi sifatida tanilgan.
Bugungi zamonaviy davlat gerblari ana shu ko`p asrlik davlatchilik va ramzshunoslik an’analarining davomi hisoblanadi.
O`zbekiston Respublikasi Davlat Gerbidagi ramzlar ma’nosi
O`zbekiston Respublikasi Davlat Gerbida xalqimizning ko`p asrlik tarixi, milliy qadriyatlari hamda ezgu orzu-intilishlari o`z ifodasini topgan.
Gerb markazida qanotlarini keng yozgan afsonaviy Humo qushi tasvirlangan. Humo azaldan baxt, ezgulik, erkinlik va saodat timsoli sifatida xalq og`zaki ijodida alohida o`rin egallab kelgan. U mamlakatimizda tinchlik, insonparvarlik va erkin hayot g`oyalarini anglatadi.
Quyosh nurlari bilan yoritilgan go`zal vodiylar mamlakatimizning yorug` kelajagi, mehnatsevar xalqimiz hamda serhosil zaminini ifoda etadi. Ufqdan chiqib kelayotgan quyosh yangi hayot, taraqqiyot va farovonlik belgisidir.
Gerbning ikki tomonidan o`rin olgan bug`doy boshoqlari xalqimiz dasturxonining to`kinligi va farovonligini anglatsa, paxta shoxlari mamlakatimizda paxtachilik sohasining o`rni va mehnatkash insonlarning zahmatini ifoda etadi.
Gerb yuqori qismida joylashgan sakkiz qirrali yulduz mamlakatimizdagi birdamlik va barqarorlik ramzi hisoblanadi. Uning ichidagi yarim oy va yulduz esa xalqimizning ma’naviy qadriyatlari, tarixiy merosi va milliy an’analari bilan uyg`unlikni anglatadi.
Pastki qismida milliy bayrog`imiz ranglaridagi lentaga «OʻZBEKISTON» degan yozuv tushirilgan bo`lib, bu mustaqil davlatimiz nomi va milliy iftixorimizni ifoda etadi.
Davlat ramzlariga hurmat — Vatanga hurmat
Konstitutsiyamizda davlat ramzlari alohida muhofaza qilinishi belgilangan. Davlat Bayrog`i, Davlat Gerbi va Davlat Madhiyasi mamlakatimiz mustaqilligining muqaddas belgilaridir. Ularga hurmat bilan munosabatda bo`lish har bir fuqaroning yuksak ma’naviy burchi hisoblanadi.
Yosh avlod qalbida davlat ramzlariga ehtirom tuyg`usini shakllantirish, ularning mazmun-mohiyatini anglatish orqali vatanparvarlik, milliy g`urur va fidoyilik hislari mustahkamlanadi. Bu esa Yangi O`zbekistonni barpo etish yo`lida ma’nan yetuk, o`z Vatani taqdiriga daxldorlik hissi kuchli bo`lgan avlodni tarbiyalashda muhim ahamiyat kasb etadi.
O`zbekiston Respublikasi Davlat Gerbi — bu shunchaki rasmiy belgi emas. U xalqimizning ko`p asrlik davlatchilik tarixi, milliy qadriyatlari, mehnatsevarligi, tinchliksevarligi va buyuk kelajakka bo`lgan ishonchining yorqin timsolidir.
2 iyul — Davlat Gerbi qabul qilingan kun munosabati bilan har birimiz muqaddas davlat ramzlarimizga yuksak ehtirom bilan munosabatda bo`lishimiz, ularning qadrini chuqur anglashimiz va kelajak avlodga ana shu ruhda tarbiya berishimiz muhim ahamiyatga egadir. Zero, davlat ramzlariga hurmat — Vatanga muhabbat va xalqimizga sadoqatning eng oliy ko`rinishlaridan biridir.